Kategori: Makaleler

Güç İlişkileri ve Toplumsal Düzen: İktidarın Dinamikleri Güç, tarih boyunca toplumların yapısını şekillendiren en önemli faktörlerden biri olmuştur. İnsanlar, sadece fiziki güçle değil, aynı zamanda ideolojik, kültürel ve sembolik güçle de birbirleriyle etkileşim içinde olurlar. Bu etkileşimler, toplumsal düzenin korunmasından, bireysel hak ve özgürlüklerin savunulmasına kadar geniş bir yelpazeyi kapsar. Ancak, her toplumda güç ilişkileri farklı şekillerde işleyebilir ve iktidarın meşruiyeti sorgulanabilir hale gelebilir. Toplumların yaşamını düzenleyen kurumlar, bu güç ilişkilerinin somutlaşmış halleridir. Devlet, medya, eğitim, hukuk gibi yapılar, yalnızca birer yönetim organı değil; aynı zamanda bireylerin özgürlüklerini, haklarını ve katılımlarını şekillendiren mekanizmalardır. Bu kurumların işleyişi, iktidarın nasıl elde edildiği,…

Er Kişi Kimdir? Herkesin Merak Ettiği Soru, Cevabı Zor Olan Bir Bilgi Bugün çok önemli bir soruyu ele alıyoruz: “Er kişi kimdir?” Bunu duyduğumda, ilk aklıma gelen şey şuydu: “Er kişi demek, kadınlardan sonra hayatta neyi beklediği belli olmayan, ama aynı zamanda kafasında her şeyin birden fazla olasılıkla şekillendiği insan tipi mi demek?” Çünkü bazen bir “er kişi”yi anlamak, cebinde sürekli bir şüpheyle gezinen birinin ruh halini çözmek gibidir. Tabi ki şaka bir yana, bu sorunun daha derin anlamları olduğunu fark ediyorum. Haydi gelin, bu soruyu mizahi bir bakış açısıyla, biraz da gündelik yaşamdan örneklerle inceleyelim. Er Kişi Nedir, Neden…

İç Ters Açı Nedir? Toplumsal Yapılar ve Bireyler Arasındaki Karmaşık Etkileşim Toplumsal yapılar, kültürel normlar ve güç ilişkileri, hayatımızın her anını şekillendiriyor. Bir an durup etrafımıza bakınca, bu görünmeyen ama güçlü yapıları fark etmemiz daha kolay hale gelebilir. İçinde yaşadığımız dünyada, her bir birey, toplumun dayattığı kurallar ve kendi içsel inançları arasında bir denge kurma çabası içindedir. Bazen bu denge, sanki bir iç ters açı gibi, karşıtlar arasında sıkışmış bir durumu andırır: Hem toplumsal normlara uymaya çalışıyoruz, hem de bu normlara karşı duyduğumuz içsel itirazlarla yüzleşiyoruz. Bu yazı, belki de birçoğumuzun zaman zaman hissettiği, toplumsal beklentilerle bireysel arzular arasındaki o…

Âlası Nasıl Yazılır? Kökleri, Anlamı ve Günümüzdeki Yeri Bir sabah, okulda veya işte yazılı bir sınavla karşı karşıya kaldığınızda, bazen bir kelimeyi doğru yazmak, ne kadar karmaşık bir anlam taşıyabileceğini anlamak için yeterlidir. O an, bazı kelimelerin yazılışı sadece dilbilgisel bir mesele olmaktan çıkıp, daha derin bir anlam katmanına dönüşür. Örneğin, bir kelimenin doğru yazılmaması, kültürel, tarihi ya da hatta psikolojik bir yanılgıyı işaret edebilir. Bu yazı da, sıkça karşılaştığımız, ama yazım hatalarıyla sık sık karıştırılan bir kelimeyi, Âlası kelimesini doğru yazma meselesini ele alacak. Bu kelime, Osmanlı İmparatorluğu’ndan günümüze kadar pek çok farklı biçimde kullanıldı. Ancak, doğru yazılışını bilmek,…

Otoimmün Hastalıklar Kanser mi? Antropolojik Bir Perspektif Dünya üzerindeki kültürler, hastalıkları ve sağlık kavramlarını kendilerine özgü bir biçimde şekillendirir. Sağlık, yalnızca biyolojik bir durum değil, toplumsal yapılarla, kimlik algısıyla, ekonomik düzenlerle ve kültürel ritüellerle de iç içe geçmiş bir olgudur. Bir hastalığı tanımlarken, “kanser” ya da “otoimmün hastalık” gibi modern tıbbi terimleri kullanmak, yalnızca biyolojik gerçekliği değil, aynı zamanda o hastalıkla ilişkili toplumsal ve kültürel anlamları da yansıtır. Peki, otoimmün hastalıklar kanser midir? Bu soruya sadece biyolojik bir açıdan değil, antropolojik bir bakış açısıyla, farklı kültürlerin sağlığı nasıl gördükleri, hastalıkları nasıl etiketledikleri ve tedavi yaklaşımlarını nasıl oluşturdukları perspektifinden de bakmak…

Jöle Saç Dibine Sürülür Mü? Kültürler Arasında Kimlik ve Estetik Dünya üzerinde binlerce farklı kültür, kendilerine özgü estetik anlayışları ve gelenekleriyle hayat bulur. Birçok davranış, ritüel ve sembol, insanların kimliklerini tanımlamada kritik bir rol oynar. Estetik ve güzellik anlayışı da kültürden kültüre değişir. Örneğin, bir toplumda saç şekillendirmek, toplumsal statüyle bağlantılı bir ritüel olabilirken, bir başka toplumda sadece kişisel bir tercih olarak görülür. Bu yazıda, basit bir günlük yaşam uygulaması olan “jöle saç dibine sürülür mü?” sorusunu, farklı kültürlerdeki estetik değerler ve kimlik inşası çerçevesinde ele alacak ve kültürel göreliliği keşfedeceğiz. Jöle gibi basit bir ürünün kullanımı, aslında çok daha…

Eşik Yöntemi: İktidar, Demokrasi ve Katılım Üzerine Bir Siyaset Bilimi Perspektifi Siyaset, yalnızca yasaların belirlediği bir düzene uymaktan ibaret değildir. Toplumlar, çoğu zaman görünmeyen, karmaşık güç ilişkileriyle şekillenir; bu ilişkiler, iktidarın nasıl işlediğini ve bireylerin toplum içindeki yerini belirler. Siyasi teorilerin, toplumsal düzenin ve demokrasi anlayışlarının şekillendiği noktada, bireylerin toplumsal katılım biçimleri ve hakları büyük bir rol oynar. Eşik yöntemi gibi teoriler, bu katılımı ve meşruiyeti sorgularken, toplumsal dönüşümü anlamamız için anahtar kavramlar sunar. Eşik yöntemi, politika ve toplumsal düzen üzerine yapılan derinlemesine düşüncelerle şekillenen bir yaklaşımı ifade eder. Bu yöntem, toplumsal sistemleri ve iktidar yapılarını yeniden düşünmeyi sağlar, çünkü…

Ekstre Atlatmak Ne İşe Yarar? Pedagojik Bir Bakış Hayatımızın her anı, bir öğrenme fırsatıdır. Ancak bazen, öğrenme süreci sadece bilgiyi almakla ilgili değildir; daha çok, bu bilgiyi nasıl içselleştirdiğimiz, anlamlandırdığımız ve uyguladığımızla ilgilidir. Eğitim dünyasında, öğrencilerin bir zorluğu aşması gerektiği durumlar sıklıkla karşımıza çıkar. Ekstre atlatmak de tam olarak bu tür bir deneyimi ifade eder. Peki, ekstre atlatmak tam olarak ne işe yarar? Bu soru, sadece finansal dünyada değil, eğitim ve öğrenme bağlamında da bir anlam taşır. Bu yazıda, ekstre atlatmanın pedagojik açıdan ne gibi faydalar sağladığını, öğrenme teorileri, öğrenme stilleri ve eleştirel düşünme gibi temel eğitim kavramlarıyla ilişkilendirerek ele…

Celal Şengör’ün Dini İnancı: Bilimsel Bir Perspektiften Bir Felsefi Keşif Giriş: Dinin ve Bilimin Kesişim Yeri Birçok insan için bilim ve din, birbirine zıt iki alan olarak algılanır. Ancak bazı figürler, bu iki dünyanın nasıl iç içe geçebileceğini gösteriyor. Celal Şengör, bir bilim insanı olarak, hem dünyanın derinliklerini hem de insanın varoluşunu sorgulayan biri olarak dikkat çekiyor. Ama Şengör’ün dini inancı nedir? Bu soruya yanıt verirken, sadece bir bilim insanının bakış açısını değil, aynı zamanda felsefi ve toplumsal boyutları da göz önünde bulundurmak gerekir. Şengör, bir jeoloji profesörü olarak bilinmekle birlikte, inançlar ve düşünceler üzerine yaptığı açıklamalarla da tanınıyor. Onun…

İnsan zihni, sürekli değişen ve karmaşık bir yapıdır. Düşünceler, duygular, algılar ve davranışlar arasında bir ağ kurar ve bu ağda bazen mantıklı bir sırayı takip etmek oldukça zordur. Birçok insan, kendi bedenini ve zihinsel süreçlerini anlamak için farklı yollar dener. Biberiye yağı gibi doğal ürünler, bu yolların sadece bir örneğidir. Saç dökülmesiyle ilgili endişeler, sadece fizyolojik bir sorun olarak değil, aynı zamanda psikolojik bir sorundur. Peki, biberiye yağı gerçekten saçı gürleştirir mi? Bu soruyu, psikolojik bir mercekten ele alalım ve bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji boyutlarıyla inceleyelim. Biberiye Yağı ve Bilişsel Psikoloji: İnançların Gücü Bilişsel psikoloji, insanların dünyayı nasıl algıladığını,…