Kategori: Makaleler

Ciltteki Mantarı Ne Tetikler? Bir Yaz Gününün Hikayesi Kayseri’nin o sıcak yaz akşamlarında, güneşin batmaya başladığı saatlerde, bir şeyler hissediyorum. O kadar derin, o kadar gerçek bir şey ki… Hani bazen insan bir şeyin farkına varmaz ama sonra bir anda her şeyin anlamı değişir. O an, cildimde hissettiğim bir kaşıntıyla başladı. Küçük, masum gibi gözüken bir şeydi aslında ama hiç beklemediğim bir noktaya evrildi. Bu yazıyı yazarken, sadece bir vücut sorunu değil, aynı zamanda duygusal bir çıkmazın başlangıcını hatırlıyorum. O Kaşıntı ve O An Sıcak bir günde, sabah işe giderken yine o olağan çabuk koşuşturma içindeydim. Havanın bu kadar sıcak…

Botsvana Neden Zengin? Beni izlerseniz, genellikle ekonomik başarıları ve garip başarılara dair çelişkili duygularım olduğunu fark edebilirsiniz. Bir taraftan hayran kalıyorum, çünkü modern dünyada başka hiçbir ülkenin eline geçen bu kadar altın fırsatları bu kadar iyi değerlendirdiğini görmedim; diğer taraftan ise şüpheci yaklaşıyor, “Gerçekten nasıl oluyor da bu kadar zengin oldular?” diye düşünüyorum. Evet, bahsettiğimiz yer Botsvana. Belki duymamışsınızdır ya da sadece saf bir “Afrika” algınız vardır, ama o ülkede işler farklı. Bu yazıda, Botsvana’nın zenginliğini hem takdirle hem de eleştirerek inceleyeceğim. Botsvana’nın Zenginliğinin Temel Kaynağı: Elmas İlk olarak kabul edelim: Botsvana, elmas madenlerinin dünyadaki en büyük üreticilerinden biri. Bu,…

Eski Hükümlü Belgesi Nereden Alınır? Ekonomik Bir Perspektif Bir toplumda kaynaklar her zaman sınırlıdır. İnsanlar, kendi hayatlarını şekillendirirken bu kıtlıkla başa çıkmak için sürekli seçimler yaparlar. Bu seçimler, sadece bireylerin yaşamını değil, toplumların genel refahını da etkiler. Ekonomi, tam olarak bu seçimlerin ve kaynakların verimli bir şekilde nasıl dağıtılacağının incelenmesidir. Ancak toplumlarda bu seçimlerin bazen adil veya verimli olmadığı durumlar da ortaya çıkabilir. Özellikle, geçmişte suç işlemiş ve cezalarını tamamlamış bireylerin toplumsal hayata yeniden entegre olabilmesi ve fırsatlara erişebilmesi gibi konular, toplumsal ve ekonomik dengesizlikler yaratabilir. Bu yazıda, Eski Hükümlü Belgesi almanın ekonomik boyutlarını ele alacağız. Bu belge, eski suçluların…

Bu Bilimle Uğraşan Kişiye Ne Denir? Geçmişin Işığında Bugünün Anlamı Geçmişi anlamadan, bugünü gerçekten kavrayabilir miyiz? Tarih, sadece olaylar silsilesi değil, aynı zamanda toplumların kimliklerini şekillendiren, kararlarını ve yol ayrımlarını etkileyen bir güçtür. Geçmişin izlerini takip etmek, sadece eski zamanları değil, bugünümüzü de anlamamıza yardımcı olur. Peki, tarihle uğraşan kişiye ne denir? Bu soruya farklı zaman dilimlerinde farklı cevaplar verilmiştir. Bu yazıda, tarihin derinliklerine inerek, tarihçi kimliğinin zamanla nasıl evrildiğini ve bu kimliğin toplumsal yapılarla nasıl etkileşimde bulunduğunu ele alacağız. Antik Dönem: Tarihçi Kavramının İlk İzleri Eski Yunan’da Tarih Yazımının Temelleri Antik Yunan’da, tarih yazma geleneği MÖ 5. yüzyılda, Herodot’un…

Bilgisayar Olmasaydı Ne Olurdu? Günlük hayatımızı düşündüğümüzde, bilgisayarların ne kadar kritik bir yer tuttuğunu hemen fark ederiz. Peki, bir sabah uyandığınızda, bilgisayarlar ve dijital dünya yok olmuşsa ne olurdu? Her şey sıfırlanmış olsaydı, nasıl bir hayat beklerdi bizi? Bu soruyu sormak, modern dünyamızın temel taşlarını sorgulamak gibidir. Bilgisayarlar, işimizi kolaylaştıran, bilgiyi erişilebilir kılan, insanları birbirine bağlayan araçlar olmanın ötesinde, bir kültür ve yaşam biçimi haline gelmiştir. Ancak, bunlar olmasaydı, hayatımız neye benzerdi? İnsanlık tarihine bakıldığında, her devrimsel teknoloji, bir tür dönüm noktası olmuştur. Endüstri devrimi, elektrik, telefon derken, bilgisayarlar da tarihimizin en önemli icatlarından biri olarak hayatımıza girmiştir. Fakat tüm…

Yeşil Mercimekli Bulgur Pilavı Hangi Yöreye Aittir? Küresel ve Yerel Bir Bakış Bulgur pilavı, Türkiye’nin en sevilen yemeklerinden biri ve bunun yeşil mercimekli versiyonu, gerçekten ayrı bir lezzet. Ama bu yemeğin kökeni ve hangi yöreye ait olduğu konusu, aslında biraz daha derinlemesine incelenmesi gereken bir mesele. Hem Türkiye’deki çeşitleriyle, hem de dünya genelindeki benzer yemeklerle kıyaslandığında, yeşil mercimekli bulgur pilavının yeri oldukça ilginç. Hadi gelin, bu yemeğin kültürel yolculuğuna birlikte bakalım. Yeşil Mercimekli Bulgur Pilavı Türkiye’de Hangi Yöreye Ait? Bulgur pilavı, genel olarak Türkiye’nin her köyünde, her kasabasında, hatta şehirlerinde bile oldukça yaygın. Ancak, yeşil mercimekli bulgur pilavı daha çok…

Bebeklere Fazla Ağrı Kesici Verilir Mi? Antropolojik Bir Perspektif Dünyanın farklı köylerinden şehirlerine kadar, insanlık her zaman kendi ritüelleri, sembolleri ve gelenekleri etrafında şekillenen bir kültür inşa etmiştir. Bu kültürler, yaşamın her alanında olduğu gibi sağlık ve hastalık anlayışında da kendilerini gösterir. Bebeklere ağrı kesici verilmesi gibi tıbbi kararlar, sadece biyolojik bir gereklilik değil, aynı zamanda kültürel değerlerin, aile yapılarının ve toplumsal normların derinlemesine şekillendirdiği bir konu haline gelebilir. Her bir toplum, bireylerinin sağlığına yaklaşımında farklı bir anlayış sergiler; bir toplumda “fazla ağrı kesici” olarak görülen bir şey, başka bir kültürde olağan bir müdahale olabilir. Peki, bebeklere ağrı kesici verilmesi…

Telem Nasıl Yazılır? Farklı Yaklaşımlarla Bir Değerlendirme Konya’da yaşamaya başladığım günden beri, kelimeler ve doğru yazımlar benim için hep önemli bir konu olmuştur. Bu sefer de karşımda, sıklıkla kafa karıştırıcı bir soru var: “Telem nasıl yazılır?” Bunu düşündükçe, hem mühendisliğe hem de sosyal bilimlere meraklı biri olarak kafamda birden fazla yaklaşım oluşuyor. Hadi, bu yazıda hem analitik hem de insani bakış açılarından nasıl bir değerlendirme yapabileceğimize bakalım. Belki de bu yazının sonunda telem nasıl yazılır sorusunun birden fazla cevabı olduğunu kabul ederiz. İçimdeki Mühendis: Mantıklı Bir Yaklaşım Arayışı İçimdeki mühendis şöyle diyor: “Ya tamam, ‘telem’ gibi bir kelimenin doğru yazılışı…

Tedavülden Kalktı Ne Demek? Bir Anının Ardında Kayseri’de, eski mahallemizdeki o taş evin odasında, mutfakta yemek yaparken annemin sesini duyduğumda, “Tedavülden kalktı” ifadesi bana o kadar tanıdık gelmişti ki, bir anda tüm düşüncelerim birbiriyle çarpıştı. Duyduğumda, tam olarak ne anlama geldiğini bilmediğimi fark ettim, ama bir şekilde o kelime, o cümle, içimi saran eski bir anının tozlu raflarına gitmek için bir kapı aralamıştı. O Geceden Sonra O zamanlar çocukken, en büyük merakım paraların sırtında yazanları okumaktı. Her biri bir anlam taşıyor, her biri bir geçmişi anlatıyordu sanki. O gece, babam bana bir madeni para vermişti. “Bunu sakla,” demişti. “Bu paranın…

Ayran Hangi Dilde? Güç İlişkileri ve Toplumsal Düzenin Siyaseti Güç ilişkileri, toplumların şekillendiği temel dinamiklerden biridir. Her toplum, kendisini belirli bir iktidar yapısı içinde var eder ve bu yapılar, kültürden siyasete, gündelik yaşamdan devlet işleyişine kadar her alanda etkisini gösterir. Siyaset, sadece hükümetlerin ve büyük kurumların faaliyetleriyle ilgili değildir; aynı zamanda dilin, sembollerinin ve ideolojilerinin toplumdaki gücü nasıl yeniden ürettiğiyle de ilgilidir. Bugün, “Ayran hangi dilde?” sorusu üzerinden, bir içecekten daha fazlasını, güç ilişkileri, toplumsal düzen ve kimlik meselelerini inceleyeceğiz. Ayran: Bir Kültürel İkon ve Güçlü Bir Sembol Ayran, sadece bir içecek değil, aynı zamanda bir kültürel simgedir. Türkiye’de ve…